Atopowe zapalenie skóry (AZS) to zapalna, przewlekła, nawrotowa choroba skóry, zwykle o początku we wczesnym dzieciństwie. Charakteryzuje się typowym wyglądem i lokalizacją zmian, nasilonym świądem oraz współistnieniem chorób atopowych u chorego lub członków rodziny. Należy do najczęstszych alergicznych chorób skóry.
Czym jest atopowe zapalenie skóry
AZS należy do najczęstszych alergicznych chorób skóry, a jego przyczyna nie została w pełni wyjaśniona.
Rozpoznanie opiera się na typowym wyglądzie i lokalizacji zmian, nasilonym świądzie oraz współistnieniu chorób atopowych u chorego lub w rodzinie.
Co nasila objawy AZS
- Warunki klimatyczne — nagłe zmiany temperatury otoczenia, mała wilgotność powietrza, zwłaszcza zimą.
- Kontakt z czynnikami drażniącymi — wełną, środkami czystości, kosmetykami, niektórymi mydłami i detergentami.
- Zakażenie skóry, zwłaszcza gronkowcem złocistym.
- Stres emocjonalny.
- Ekspozycja na alergeny wziewne — roztocze, pyłki roślin, alergeny zwierząt, zarodniki pleśni.
- Pokarmy — mleko krowie, jaja kurze, orzeszki ziemne, ryby, soja, pieczywo pszenne, cytrusy.
Jaką rolę odgrywają badania alergologiczne
U 80% chorych występuje podwyższone stężenie IgE całkowitego w surowicy, często obserwuje się też dodatnie alergenowo swoiste IgE.
Dodatni wynik zwiększa prawdopodobieństwo rozpoznania, ale — i to jest ważne — unikanie ekspozycji na określone alergeny zwykle nie wpływa na przebieg choroby.
Jak przebiega leczenie
AZS jest chorobą przewlekłą i nawrotową. Leczenie ma na celu głównie ustąpienie lub złagodzenie objawów, a nie wyleczenie.
U wybranych pacjentów z ciężkim przebiegiem stosuje się leczenie biologiczne.
Samo AZS rozpoznaje się w każdym wieku, także u niemowląt. W moim gabinecie przyjmuję dzieci od 8. roku życia; niemowląt i dzieci młodszych nie przyjmuję. Młodsze dzieci przyjmują poradnie alergologiczne dla dzieci.
Najczęstsze pytania
W jakim wieku zaczyna się atopowe zapalenie skóry?
AZS zwykle rozpoczyna się we wczesnym dzieciństwie i rozpoznaje się je w każdym wieku, także u niemowląt. W moim gabinecie przyjmuję dzieci od 8. roku życia; niemowląt i dzieci młodszych nie przyjmuję — młodsze dzieci przyjmują poradnie alergologiczne dla dzieci.
Co najczęściej nasila objawy AZS?
Nagłe zmiany temperatury i mała wilgotność powietrza, kontakt z wełną, środkami czystości, kosmetykami i detergentami, zakażenie skóry gronkowcem złocistym, stres emocjonalny, alergeny wziewne oraz niektóre pokarmy.
Czy dodatni wynik badania alergicznego oznacza, że alergen trzeba wyeliminować?
Dodatni wynik zwiększa prawdopodobieństwo rozpoznania, ale unikanie ekspozycji na określone alergeny zwykle nie wpływa na przebieg choroby. O postępowaniu decyduje lekarz na podstawie całego obrazu klinicznego.
Czy atopowe zapalenie skóry da się wyleczyć?
AZS jest chorobą przewlekłą i nawrotową. Leczenie ma na celu głównie ustąpienie lub złagodzenie objawów, a nie wyleczenie.
Czy przy AZS wykonuje się badania z krwi?
U 80% chorych występuje podwyższone stężenie IgE całkowitego w surowicy, często obserwuje się też dodatnie alergenowo swoiste IgE.
W skrócie
- AZS to zapalna, przewlekła i nawrotowa choroba skóry, zwykle o początku we wczesnym dzieciństwie.
- Charakteryzuje ją typowy wygląd i lokalizacja zmian, nasilony świąd i współistnienie chorób atopowych.
- Objawy nasilają m.in. nagłe zmiany temperatury i mała wilgotność powietrza, czynniki drażniące, zakażenie gronkowcem złocistym, stres, alergeny wziewne i niektóre pokarmy.
- U 80% chorych IgE całkowite w surowicy jest podwyższone, ale dodatni wynik nie jest sam w sobie wskazaniem do eliminacji alergenu.
- Leczenie ma łagodzić objawy — choroba ma charakter przewlekły.
Źródła
- Alergologia. Podręcznik specjalistyczny, red. K. Jahnz-Różyk, M. Kupczyk, P. Gajewski, Kraków, Medycyna Praktyczna 2024.
Masz objawy lub pytania? Umów konsultację alergologiczną — omówimy Twój przypadek i zaplanujemy postępowanie.
Umów wizytę