Strona głównaPoradnikLeczenie › Immunoterapia alergenowa
Leczenie

Immunoterapia alergenowa

specjalista alergologii i chorób płuc
Opublikowano: 27 lipca 2026 · Ostatnia aktualizacja: 10 sierpnia 2026

Immunoterapia alergenowa (ITA), nazywana odczulaniem, polega na podawaniu wyciągów alergenowych, na które pacjent jest uczulony, we wzrastających dawkach — po to, by złagodzić objawy po kontakcie z naturalnym alergenem. Jest to jedyne przyczynowe leczenie chorób alergicznych. Prowadzi się je minimum 3 lata.

Gdzie odczulanie mieści się w leczeniu alergii

Leczenie chorób alergicznych opiera się na trzech elementach: unikaniu alergenu, farmakoterapii oraz immunoterapii alergenowej.

Skuteczność immunoterapii dowiedziono w licznych badaniach naukowych. Łagodzi ona objawy nie tylko w trakcie stosowania, ale także wiele lat po zakończeniu.

Czego można oczekiwać

Ważną zaletą tego leczenia jest zmniejszenie ryzyka rozwoju nowych uczuleń oraz nowych chorób alergicznych — na przykład astmy oskrzelowej.

Po odczulaniu nie należy oczekiwać natychmiastowego ustąpienia wszystkich objawów. U większości pacjentów leczenie przynosi bardzo dużą poprawę, ale u niewielkiej części chorych korzyść może być mała.

Jak długo trwa i w jakiej formie

Odczulanie powinno być kontynuowane minimum 3 lata.

Immunoterapię można prowadzić w formie podjęzykowej lub iniekcyjnej. Zalety i wady obu rodzajów należy przedyskutować z lekarzem.

Jakie są możliwe działania niepożądane

Immunoterapia jest procedurą obarczoną pewnym ryzykiem objawów niepożądanych.

W przypadku immunoterapii podskórnej najczęściej są to niewielkie reakcje w miejscu podania: świąd skóry, obrzęk i zaczerwienienie. Rzadziej zdarza się zaostrzenie objawów choroby alergicznej — zapalenie spojówek, nieżyt nosa, duszność astmatyczna. Bardzo rzadko występują poważne reakcje poszczepienne, w tym reakcja anafilaktyczna.

Pacjent jest zobowiązany zgłaszać lekarzowi wszelkie dolegliwości pojawiające się w czasie immunoterapii.

O czym pamiętać w dniu iniekcji

Przy immunoterapii iniekcyjnej w dniu podania należy unikać wytężonego wysiłku fizycznego oraz długotrwałej gorącej kąpieli lub sauny.

Wskazane jest także ograniczenie spożycia pokarmów bogatych w histaminę oraz tak zwanych wyzwalaczy histaminy: serów żółtych, jaj, ryb (zwłaszcza tuńczyka, śledzi, sardynek, konserw rybnych), kakao, czekolady, owoców i warzyw konserwowych, kapusty kiszonej, pomidorów, truskawek, kawy, herbaty i alkoholu.

Najczęstsze pytania

Jak długo trwa odczulanie?

Odczulanie powinno być kontynuowane minimum 3 lata.

Czy odczulanie usuwa alergię całkowicie?

Po odczulaniu nie należy oczekiwać natychmiastowego ustąpienia wszystkich objawów. U większości pacjentów leczenie przynosi bardzo dużą poprawę, ale u niewielkiej części chorych korzyść może być mała.

W jakiej formie prowadzi się immunoterapię?

W formie podjęzykowej lub iniekcyjnej. Zalety i wady obu rodzajów należy przedyskutować z lekarzem.

Jakie działania niepożądane może dać odczulanie?

Przy immunoterapii podskórnej najczęściej są to niewielkie reakcje w miejscu podania: świąd skóry, obrzęk i zaczerwienienie. Rzadziej zdarza się zaostrzenie objawów choroby alergicznej. Bardzo rzadko występują poważne reakcje poszczepienne, w tym reakcja anafilaktyczna.

Czego unikać w dniu iniekcji?

Wytężonego wysiłku fizycznego oraz długotrwałej gorącej kąpieli lub sauny. Wskazane jest też ograniczenie pokarmów bogatych w histaminę i wyzwalaczy histaminy, takich jak sery żółte, jaja, ryby, kakao, czekolada, kiszonki, pomidory, truskawki, kawa, herbata i alkohol.

Czy odczulanie chroni przed nowymi alergiami?

Ważną zaletą tego leczenia jest zmniejszenie ryzyka rozwoju nowych uczuleń oraz nowych chorób alergicznych, na przykład astmy oskrzelowej.

W skrócie

  • Immunoterapia alergenowa to jedyne przyczynowe leczenie chorób alergicznych.
  • Polega na podawaniu wyciągów alergenowych we wzrastających dawkach; prowadzi się ją minimum 3 lata.
  • Działa także wiele lat po zakończeniu i zmniejsza ryzyko nowych uczuleń oraz nowych chorób alergicznych.
  • Nie należy oczekiwać natychmiastowego ustąpienia wszystkich objawów - u niewielkiej części chorych korzyść może być mała.
  • Możliwa jest w formie podjęzykowej lub iniekcyjnej.
  • W dniu iniekcji unika się wysiłku, gorącej kąpieli i pokarmów bogatych w histaminę.
Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. W sprawie diagnozy i leczenia skontaktuj się z lekarzem.

Masz objawy lub pytania? Umów konsultację alergologiczną — omówimy Twój przypadek i zaplanujemy postępowanie.

Umów wizytę